Do muss de Froo de Keuh alleen versörgen

Heinrich Tjarks un sien Froo erinnert sük an Wildkamp

In de letzt Gemeendbreef wurren de Buscharbeiderhüüs van d’ Wildkamp beschreven. Van 1961 bit 1970 wohnen ok Heinrich Tjarks un sien Froo Johanne mit hör beiden Kinner Marianne un Friedrich daar. Heini Tjarks weet noch allerhand to vertellen:
„Up’n Wildkamp harren wi 8-10 Hektar un kunnen daar 5-6 Keuh un 5-6 Deel Jungveeh hollen. Een schmalen Striep Land van sowat fiev Hektar weer bi Huus, een Hektar up d’ Wildkampgast – waar de Förster van’t Jahr de Karsbööm anplant hett, daar harren wi uns Jungveeh – un een Hektar up de Kummerfeller Gast. Wi harren ok Swien un een Peerd. In de Pachtverdrag stunn, dat ik för de Förster, dat weer to Förster Riniets sien Tied, Spanndeensten to leisten harr, d.h. Holt rücken un Brandstripen plögen. Up de Brandstripen wurren Klever un Stoppelröven seit.
Wi kunnen toeerst van de lütt Landstee un de Spanndeenst leven, ofwoll een Koh in d’ Schnitt man 2000 Liter Melk in’t Jahr geven dee. In de anner beiden Hüüs wohnen Buscharbeiders, de harren net so vööl Land un Veeh. De Melk wurr na d’ Molkeree Ostiem hen levert. Melkfahrer Hans-Hermann Hinrichs, Johann Hinrichs van’t Försthuus sien Jung, fahr toeerst bi de Buree Buss, denn up Eck bi dat vöranst van uns dree Hüüs lang un wieder na’t Försthuus. Johann Hinrichs harr dat ganz Land (12 ha) van’t Försthuus pacht.
Al siet de 1950er Jahren wurren immer mehr Peer dör Treckers ersett. Ik hebb domals belevt, dat up’n Peermarkt Övelgünn bi Braak 3.000 Peer weren. Se kemen meest all up grood Lasters direkt na d’ Slachteree. 1964 hebb ik ok mien Peerd verköfft un mi een Cormick-Trecker köfft. Man je mehr Technik in de Landweertskap keem, je weniger Verdeenst smeet so een lütten Stee af, ik muss mi na anner Arbeid ümkieken. An 1. Juni 1965 kunn ik bi de Flarak up den Flegerhörst Upjever anfangen, de Arbeid up’t Land un in d’ Stall mussen nu vör d’ Arbeid un na Fierabend daan werden.

Heinrich Tjarks bi’t Schlengenbinnen in‘t Jahr 1993. Man he kann sük bi’n besten Willen nich besinnen, waar dat noch wer. Villicht kann een Leser wiederhelpen. Foto: Privat

Man wi wullen ja noch mal een egen Huus boen. Daarüm söch ik noch een Toverdeenst, un wat leeg daar för mi nahder as dat Schlengenbinnen. För den Diek- un Waterboo wurren alltied Buschschlengen bruukt, un in d’ Busch un annerswaarns weren al immer Lüü togang, Schlengen to binnen. De Tacken van sowat twee Meter Längd wurren to hannig Bünnels bunnen, de denn van een Firma afhaalt wurren. 1966 fung ik na Fierabend daarmit an – ünner annerm up’n Flegerhörst. Daar wurren siet 1960 elk Jahr rund ümto de Bööm un Strüük torüggsneden. In de eerst Tied geev dat söben Pennig för een Schleng. Naast hebb ik de Schlengen sülven mit d’ Trecker na Reepsholt an d’ Kanal henfahren un daar upstapelt. Un denn kemen se up’t Schipp. Mien Froo muss nu s’avends de Keuh alleen versörgen. Dat weren stuur Jahren. Aber 1970 weer uns nee Huus an d’ Klosterweg klar, do hebbt wi ’n Auktion för Deerten un Reevskap hollen un sünd ümtrucken.“
An de Tied up’n Wildkamp verbindt sük ok för Hanna Tjarks vööl Erinnerungen: „Vandaag staht ja de Hüüs nich mehr un all Land is mit Busch towussen, man de Obstbööm staht daar noch. Wi harrn een Karsboom, daar kunn ik Karsen för dat ganz Jahr van inkaken. Un de Kastanie, waar uns Kinner hör Schaukel in harren, steiht d’r ok noch. Daar is de Schaukelkett in fastwussen. Uns Pütt is d’r ok noch, de harr ganz good Water. Wi kregen eerst 1963 een Waterleitung. De mussen wi van de Bus-Plaats ut sülvst verlegen. Uns Kinner harren woll een wieden Weg na d’ School Oestringfell un Jungfernbusch, man se harren kien Angst alleen in d’ Busch. Eenmal weren wi s’avends utgahn un as wi s’nachts torüggkemen, weren Marianne un hör Brör achter de Kalver to, de ut ’t Land utreten weren, un hebbt hör infangen.“
Bit 1979 hett Heinrich Tjarks noch up d’ Flegerhörst arbeidt. Man dat Schlengenbinnen hett he bit 2003 wiedermaakt. Toletzt geev dat 23 Cent för een Schleng.

Georg Schwitters